Çalışan Emekli Kıdem Tazminatı Alırmı ?

calisan-emekli-kidem-tazminati-alir-mi

ÇALIŞAN EMEKLİ KIDEM TAZMİNATI ALIR MI ?

Çalışan emeklilerin kıdem tazminatı alabilmeleri için ilk önce emekli aylığını kestirip 2-3 ay normal çalıştıktan sonra tekrar emeklilik dilekçesi vermeleri gerekiyor. Bu şekilde 2-3 aylık emekli maaşı kaybı yaşamalarına karşın emekli aylıklarının yanı sıra kıdem tazminatına da kavuşmuş oluyorlar

Hasan B. isimli takipçimizin sorusu çalışan emeklilerle ilgilendiren tazminat konusunu kaleme almamızı sağladı.

Hasan Bey’in sorusu şu şekilde : Emekli Sandığı’na bağlı olarak çalıştım ve  26 yılımı tamamlayarak 1998 yılında emekli oldum. Daha sonra 1 Ağustos 2000 tarihinde özel bir iş yerinde sigortalı olarak çalışmaya başladım. Bu tarih itibarı ile  iş yerimde 15. yılımı doldurup 16. yılıma girdim.

-Ben emekli sandığından emekli olduğum için, şu an çalıştığım iş yerinden istifa ettiğim ya da  anlaşmalı olarak ayrıldığım takdirde kıdem tazminatını alabilir miyim?

-Eğer kıdem tazminatı alabiliyorsam Kıdem tazminatımı 15 yılım dolduğunda mı yoksa 15. yıla girdiğimde mi alabilirim?

-Kıdem tazminatı alabiliyorsam, verilmediği takdirde dava açma hakkım var mıdır?

ÇALIŞAN EMEKLİ KIDEM TAZMİNATI ALIR MI ? EVET ALIR !!!

Sosyal Güvenlik kurumundan emekli olduktan sonrasında  çalışmaya devam edenler üç ayrı  gruba ayrılıyor.

İlk grubu, emekliliğini hak ettikten sonra ‘kıdem tazminatını almadan’ emekli aylığı bağlatarak sosyal güvenlik destek primi ödemek suretiyle emekli olmadan önce çalıştığı  iş yerinde çalışmaya devam edenler oluşturuyor.

İkinci grupta olan kişiler, o güne kadar hak etmiş olduğu ‘kıdem tazminatını alıp’ emekli olduktan sonra yine emekli olmadan önce çalıştığı  iş yerinde çalışmaya devam edenler;

üçüncü grupta ise emekli olduktan sonra kıdem tazminatını alıp sonrasında  ‘başka bir iş yerinde çalışanlar’ yer almaktadır.

Mevcut İş Kanunu’na göre, emekli olduktan sonra çalışmaya devam eden kişiler ile diğer çalışanlar arasında hiç bir bir fark bulunmuyor. Dolayısıyla, kıdem, ihbar, yıllık izin gibi alınacak hakların aynıları bu kişiler için  emekli olduktan sonra da  geçerliliğini korumaktadır.

Emekli olduktan sonra çalışma hayatına devam ederken işvereni tarafından işten çıkarılan ya da kanunlar doğrultusunda haklı bir nedenle istifa eden tüm çalışanlar hak etmiş oldukları kıdem tazminatını alabilirler.

Emekli olduktan sonra çalışan kişilerin yeniden emeklilik gerekçesiyle istifa etmesinde mevcut durum değişiyor. Hak etmiş oldukları kıdem tazminatını almadan aynı iş yerinde çalışmaya devam eden kişiler, artık fiilen emekli olmak istediklerinde, hem emeklilik öncesi, hem de emeklilik sonrası döneme ilişkin kıdem tazminatlarını topluca alabilirler.

İkinci ve üçüncü grupta yer alan kişiler , yani daha önceki döneme ilişkin kıdem tazminatlarını alıp emekli aylığı bağlatarak aynı iş yerinde veya farklı bir iş yerinde çalışmaya devam edenlerin yeniden emekliliği ya da 15 yıl sigortalılık – 3600 gün prim koşulunu kullanma  hakları bulunmuyor. Fakat, bu kişiler için farklı bir çıkış yolu bulunmaktadır. İşvereni anlaşma yoluyla iş akdini fesh etmezse çalışan işçinin 5510 sayılı sosyal güvenlik yasasına istinaden sağlanmış olan  hakkını kullanarak kıdem tazminatını alması mümkün.

5510 sayılı yasa, emekli aylığı almakta iken çalışma hayatına  devam eden kişilere istedikleri bir zamanda emekli aylıklarını kestirip tekrar normal çalışmaya devam etme hakkı tanıyor. Hasan Bey’in durumundaki gibi olan kişiler, emekli aylıklarını kestirip normal çalışma hayatına dönme talebiyle dilekçe verebilirler. İki üç ay bu şekilde çalıştıktan sonra tekrar emeklilik dilekçesi verdiklerinde, bu kez, emeklilik sonrasındaki çalışma sürelerine ilişkin kıdem tazminatını alabilirler. Bu durumda 2-3 aylık emekli aylığı kaybı yaşamalarına karşın önceki emekli aylıkları ve tazminat hakkına  da kavuşmuş olurlar.

SAĞLIK  SORUNLARI GEREKÇESİYLE İŞTEN AYRILAN KİŞİ TAZMİNAT ALIR

Emekli olduktan sonra çalışanlar, sağlık sorunlarını gerekçe gösterip de ayrılıp kıdem tazminatı alabilir. Uzun süreli tedavi gerektiren bir sağlık sorunu olan, rapor alarak iş akdini feshedebilir.

YARGITAY KARARINDA 2005 YILINDA ‘TAZMİNAT ALIR’ DENDİ

calisan-emekli

Emekli olunduktan sonra ki çalışma dönemi açısından kıdem tazminatında örnek teşkil edebilecek Yargıtay kararları mevcut. Bunlardan biri de Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 5 Nisan 2005 tarihli kararı. Ödenmemiş olan hafta tatili ile bayram ve genel tatil ücretleri nedeniyle sözleşmesini fesheden çalışan için Yargıtay, fesih haklı nedene dayandığı için emeklilik sonrası çalışmalar için de kıdem tazminatına hak kazanıldığının kabul edilmesi gerektiğine karar vermişti. Yargıtay kararında, “… Davacı işçinin emeklilik öncesi ve sonrası hizmetleri birleştirilmek suretiyle kıdem tazminatı isteğinin kabulüne karar verilmelidir” deniliyor.

EYLÜL’DE 118 TL ARTIRILAN TAZMİNAT TAVANI MEMURA GÖRE BELİRLENİYOR

Kıdem tazminatının hesaplanması, çalışan işçinin son ücreti üzerinden yapılıyor. Hesaplama anında, ücrete ilaveten işçiye sağlanmış olan para ve parayla ölçülmesi mümkün yemek, giyecek yardımı gibi menfaatler de dikkate alınıyor.Söz konusu yasada her yıl için 30 gün belirlenen kıdem tazminatı süresi sözleşmeyle işçi lehine arttırılabiliyor. Fakat, toplu sözleşmelerle veya hizmet akitleriyle belirlenmiş olan kıdem tazminatlarının yıllık miktarı, en yüksek devlet memuruna ödenecek azami emeklilik ikramiyesini geçemez.

RAKAMLAR 6 AYDA BİR MEMUR MAAŞ KATSAYISINA GÖRE DEĞİŞİYOR

Bu sözü edilen rakam her 6 ayda bir memur maaş katsayısına göre yeniden belirleniyor. Fakat bu sene memurlarla ağustos ayında imzalanan toplu sözleşmenin ardından memur emekli aylıklarında ilave artış yapıldı. Bu da kıdem tazminatı tavanında 118 lira artış sağladı. Bu yıl ocak – haziran döneminde 3 bin 541.37 lira olarak uygulanan kıdem tazminatı tavanı, temmuz ayında 3 bin 709.98 lira oldu. Memur emekli aylıklarında eylül ayında ilave artış yapılınca, kıdem tazminatı tavanı da 118 lira ilave arttı ve 3 bin 828.37 liraya çıktı. Memur emeklilerine yapılan bu artışlar kıdem tazminatı tavanı dolayısıyla ücreti yüksek olan işçilere de yansıdı.

TAZMİNATINI ALAN EMEKLİ ÇALIŞANIN KULLANACAĞI İZİN AZALIR

Kıdem tazminatını almak suretiyle emekli olup tekrar aynı iş yerinde çalışmaya devam eden kişilerin izin süreleri kısalıyor. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 53. maddesi uyarınca, işçinin izne hak kazanabilmesi için mevcut iş yerinde en az bir yıl çalışmış olması gerekmektedir. Yıllık ücretli izin süresi, 1-5 yıl arası çalışan işçilerde 14 gün, 5 yıldan fazla 15 yıldan az olanlara 20 gün, 15 yıldan fazla olanlara 26 gün olarak uygulanıyor.

Bir işyerinde 15 yıl çalıştıktan sonra emekli aylığı bağlatarak yeniden çalışmaya başlayan kişi eğer kıdem tazminatını almışsa ertesi yıl sadece 14 gün izin kullanabilir. Kıdem tazminatını almadan aynı iş yerinde çalışmaya devam ederse yılda 26 gün izin hakkı devam eder.

ALINACAK İHBAR TAZMİNATI HAKKI SÜRÜYOR

Emekli maaşı almakta iken çalışmaya devam eden kişilerin ihbar tazminatı hakları da diğer işçilerle aynı hükümlere tabi. Kıdem tazminatını almadan emekli olup çalışanların ihbar tazminatında, emeklilik öncesindeki çalışma süreleri de dikkate alınıyor. Kıdem tazminatını aldıktan sonra yine aynı iş yerinde veya başka bir işte çalışanların ihbar tazminatı hesabında ise sadece emeklilik sonrası sürelerdeki çalışmalar dikkate alınıyor.

Yorum Yapın

email adresiniz yayınlanmayacaktır.


*